برگزاری وبینار آموزشی به میزبانی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور؛
شناسایی، پایش و ردیابی شب پره گل مرکبات
به گزارش روابط عمومی موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، وبینار آموزشی "شناسایی، پایش و ردیابی شب پره گل مرکبات " با تدریس هلن عالی پناه عضو هیات علمی بخش تحقیقات ردهبندی حشرات و نجمه ابراهیمی عضو هیات علمی بخش حشره شناسی کشاورزی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور در سطح ملی برگزار شد.
هلن عالی پناه در این وبینار گفت شبپره گل مرکبات، Prays citri Milliere که به خانواده Praydidae از بالاخانواده Yponomeutoidea تعلق دارد، در سال 1403 از گلخانههای لیموترش شهرستان ساری در استان مازندران جمعآوری و شناسایی شد و تاکنون تنها از این استان و آنهم در سطح گلخانههای لیموترش گزارش شده است. این آفت، همواره بهعنوان یک آفت پراکنده یا جزئی در نظر گرفته میشد اما در حال حاضر، مضرترین آفت درخت لیمو بهشمار آمده و در بخشهایی از مدیترانه بهعنوان آفت مهم مرکبات محسوب میشود.
وی ادامه داد لاروها اندامهای گل را خورده و آنها را بههم میپیچانند و در نهایت باعث پژمرده شدن و ریزش گلها میشوند. در صورت در دسترس نبودن گلها، مادهها تخمهای خود را روی میوههای کوچک و شاخههای جوان میگذارند، نفوذ لاروها به داخل میوهها سطحی است و باعث ایجاد زخمهای نکروزه قهوهایرنگ روی میوه، کاهش کیفیت آن و در سطوح شدید آلودگی ریزش قابل توجه میوه میشوند از آنجاییکه بیشترین خسارت آنها در طول دوره گلدهی رخ میدهد، گیاهانی که دوره گلدهی تدریجی دارند، مستعد حمله این آفت هستند. لذا، احتمال زنده ماندنP. citri در داخل گلخانههای لیموترش که تعداد دفعات گلدهی درخت زیاد است، بسیار زیاد است. شبپرهها در طبیعت، میتوانند حداقل سه نسل در سال داشته باشند و به 11 نسل در سال نیز میرسند، اما معمولاً بهدلیل در دسترس نبودن تعداد گلهای کافی، تعداد نسلها از پنج تا هفت نسل در سال تجاوز نمیکند
عضو هیات علمی بخش رده بندی حشرات گفت در طول تابستان و پاییز که فعالیت لاروها بیشتر است، همپوشانی زیادی بین چندین نسل وجود دارد. زمستانگذرانی بسته به شرایط آب و هوایی، در مرحله شفیرگی، لاروی و یا بهصورت تخم یا حشره بالغ است معمولا شناسایی این آفت در مرحله لاروی و بلوغ از روی شکل ظاهری دشوار است و شناسایی حشرات بالغ اغلب بر مبنای ساختار اندام زادآوری نر و ماده صورت میگیرد. در بیشتر موارد آفت از روی نحوه خسارت که گلخواری است مورد توجه قرار میگیرد و خسارت آن روی درختان لیمو با خسارت ایجاد شده توسط سایر بالپولکداران آفت لیمو که در کشور انتشار دارند، متفاوت است.
در ادامه وبینار نجمه ابراهیمی با بیان این نکته که این آفت آفتی با خسارت بالا روی مرکبات به ویژه لیمو می باشد گفت این آفت در سال 2024 در مازندران در گلخانه لیمو برای اولین بار مورد شناسایی قرار گرفته است. خسارت P. citri بسته به رقم و گونه میزبان متفاوت میباشد و شرایط آب و هوایی از جمله دما، رطوبت و سرعت وزش باد نیز بر میزان خسارت وارده از طرف آفت تأثیرگذار است. فعالیت آفت روی میزبانهای مرحج خود باعث کاهش عملکرد محصول، کاهش کیفیت محصول، افزایش هزینههای کنترل، ریسکهای صادراتی و قرنطینه و اعمال قوانین بین المللی میشود.
وی ضمن بیان اهمیت اقتصادی ، عوامل مؤثر بر شدت خسارت، میزبانهای آفت، پراکنش، سیکل زندگی و بیولوژی آفت، به راه های انتقال و انتشار پرداخت و در پایان مطالبی در زمینه روشهای ردیابی و بازرسی، روشهای کنترل ( شکار انبوه، اختلال در جفت گیری، استفاده از عوامل کنترل زیستی و شیمیایی) و دشمنان طبیعی ارائه کرد.
