ورود به سايت    پنجشنبه 23 فوريه 2017

موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور        آيا مي‌دانيد پيشگيري از وقوع بيماري در گياهان مقرون به صرفه‌تر از مبارزه با آن است؟    علف‌هاي هرز ميزبان ثانوي بيماري‌هاي مهم و خسارتزاي ويروسي هستند، با كنترل آنها از شيوع اين بيماريها جلوگيري كنيم         صرف هزينه در بخش گياه‌پزشكي مساوي است با غذاي بيشتر، غذاي بهتر

           
کمينه
Enter Title

 

برخی دستاوردهاي تحقيقاتي و دامنه اثربخشي آن‌ها:

مجموعه فعاليت‌هاي تحقيقاتي و دستاوردهای موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي در راستاي چشم انداز تامين امنيت غذايي، توليد غذاي سالم و برنامه های پنج ساله توسعه ای می باشد. با توجه به موارد متعدد و كثير دستاوردهاي تحقيقاتي موسسه، دو مولفه «تامين امنيت غذايي و توليد غذاي سالم» اصلي‌ترين مولفه‌هاي اثربخشي اين دستاوردها به حساب مي‌آيند. با چنين رويكردي، به فهرستي خلاصه شده از عناوين اشاره مي‌شود:

1-    دستيابي به روش‌هاي توليد و تكثير انبوه دشمنان طبيعي:

2-     شناسایی و معرفي ارقام مقاوم به بيماري‌ها و آفات گياهي:

3-    تدوین شاخص حداكثر باقيمانده مجاز آفت‌كش‌ها (MRLs):

4-   اصلاح روش‌هاي مبارزه شيميايي و توسعه روش‌های غیر‌شیمیایی:

5-   رديابي و پايش سريع بيماري‌هاي ويروسي گياهي:

6-    جلوگيري از توليد مايكوتوكسين‌ها با استفاده از گاز ازن:

7-    الگوسازی انتقال یافته‌های تحقیقاتی گیاه پزشکی با روش مدرسه در مزرعه:

8-    توليد سامانه‌های اطلاعاتی و الکترونیکی:

 

1-    دستيابي به روش‌هاي توليد و تكثير انبوه دشمنان طبيعي:

براساس تحقيقات صورت گرفته با دستيابي به اين روش‌ها، علاوه بر گسترش فرهنگ مبارزه بيولوژيك و حفظ محيط زيست، به كارگيري روش‌هاي تلفيقي مبارزه با آفات و بيماری‌هاي گياهي نيز گسترش يافته‌است. كاهش مصرف سموم كه از مهم‌ترين آثار به كارگيري روش‌هاي استفاده از دشمنان طبيعي براي مبارزه با آفات و بيماري‌هاست، زمينه افزايش سلامت محصولات کشاورزی را فراهم ساخته است. حاصل پاره‌اي از تحقيقات صورت گرفته، معرفي 31 عامل بيولوژيك موثر در كنترل آفات محصولات استراتژيك است كه به تعدادي از آن‌ها اشاره مي‌شود:

o      بهينه سازي روش‌هاي توليد و مصرف زنبور تريكوگراما در مزارع برنج شمال با تاكيد بر كاهش مصرف حشره كش‌هاي شيميايي.

o      كنترل بيولوژيك شپشك آرد آلود چاي با استفاده از توليد انبوه كفشدوزك كريپتولموس در شمال كشور به منظور حذف سم از چرخه مبارزه با آفات چاي و توليد چاي سالم و عاري از سموم شيميايي.

o      دستيابي به دانش فني توليد و تكثير كنه شكارگرPhytoseiulus Persimilis  به عنوان دشمن طبيعي كنه‌هاي تارتن دو لكه‌هاي خيار گلخانه‌اي با هدف كاهش دفعات سمپاشي محصول خيار، كاهش مصرف سم، كاهش هزينه‌ها و افزايش بهره وري در واحد سطح.

o      معرفي و تكثير آزمايشگاهي سن شكارگر Arma custos به عنوان عامل بيولوژيك و دشمن طبيعي پروانه سفيد آمريكايي از آفات مهم مزارع و باغات شمال كشور.

o      دستيابي به دانش فني استفاده از قارچ بووريا باسيانا براي كنترل سن گندم، توليد انبوه و فرمولاسيون قارچ‌هاي لكانيسيليوم و بووريا باسيانا براي كنترل آفات گلخانه‌اي مانند آلرودها و شته‌ها با تاكيد بركاهش مصرف حشره كش‌ها در چرخه مبارزه و دستيابي به محصول سالم.

o      دانش فني توليد علف كش بيولوژيك براي كنترل گل جاليز با دستيابي به جدايه‌ بومی از قارچ فوزاريوم. استفاده از اين علفكش موجب كاهش 40 درصد عملكرد محصولاتي همچون گوجه فرنگي و خيار شده است.

o      دستيابي به دانش فني، توليد و فرمولاسيون قارچ بيولوژيك Talaromyces flavus براي كنترل بيماري پژمردگي ورتيسيليومي پنبه. از آثار اين دستاورد مهم، استفاده از يك عامل بيولوژيك بومي براي كنترل بيماري، سادگي استفاده، كاهش هزينه‌هاي جانبي، كاهش مصرف سهم به ميزان 50 درصد روش معمول و نهايتاٌ توليد محصول سالم را می‌توان برشمرد.

o      توسعه کاربرد باكتري باسيليوس تورنژ ينسيس براي كنترل گياهان زراعي، باغي و جنگلي به منظور كاهش مصرف سموم، كاهش هزينه‌هاي مستقيم و جانبي مبارزه شيميايي و حفظ محيط هاي زيست انساني و طبيعي.

o      دستيابي به دانش فني توليد انبوه 45 نوع فرمون حشرات آفت محصولات مهم كشاورزي، نظیر فرمون جنسي كرم سيب، فرمون جنسي بيد سيب زميني، فرمون تجمعي سوسك شاخ‌دار خرما، فرمون جوانه خوار بلوط، فرمون جنسي كرم گلوگاه انار، فرمون جنسي كرم خراط.

 

2-     شناسایی و معرفي ارقام مقاوم به بيماري‌ها و آفات گياهي:

تامين امنيت توليد، افزايش بهره وري در محصولات كشاورزي، كاهش هزينه‌هاي معمول و نيل به توسعه پايدار از مهم‌ترين مولفه‌هاي اثربخشي در دستيابي به اين توان‌مندي‌هاست. برخي از اين دستاوردها عبارتند از:

o      معرفي ارقام مقاوم گندم به بيماري سفيدك سطحي گندم.

o      شناسايي و معرفي رقم مقاوم سويا به نماتد سيستي سوياHeterodera glycines .

o      شناسايي عامل و ناقل بيماري جاروك ليمو‌ترش و معرفي رقم پرشين لايم به عنوان رقم مقاوم به بيماري.

o      - شناسايي بيماري ميوه سبز مركبات و معرفي ناقل آن.

o      - معرفي رقم لوبيا سفيد مقاوم به بيماري‌هاي ويروسي با نام «پاك».

o      معرفي رقم لوبيا سفيد با نام «شكوفا» براي مناطق معتدل سرد و مقاوم به برخي بيماري‌هاي ويروسي.

 

3-    تدوین شاخص حداكثر باقيمانده مجاز آفت‌كش‌ها (MRLs):

زمينه سازي براي اصلاح الگوي مصرف آفت‌كش‌ها با اعمال MRL هاي ملي، تعيين شاخص سلامت و تسهيل در صادرات محصولات كشاورزي، ارتقاي جايگاه ايران در فهرست كشورهاي برخوردار از MRL هاي ملي و بستر سازي لازم براي تاثيرگذاري بر مصوبات كميته بين‌المللي كدكس باقي‌مانده آفت‌كش‌ها، تحقق يكي از الزامات مهم براي ارزيابي سلامت محصولات كشاورزي و تضمين سلامت ملي و زمينه‌سازي براي توليد محصولات كشاورزي سالم، از مهم‌ترين مولفه‌هاي اثربخش اين دستاورد عظيم محسوب مي‌شوند.

 

 4-   اصلاح روش‌هاي مبارزه شيميايي و توسعه روش‌های غیر‌شیمیایی:

تعدادی از مهم‌ترین اقدامات در این زمینه به شرح زیر می باشد:

o      طراحی و ساخت دستگاه پرچم‌زداي انار: اين دستاورد گامي مهم در جهت توليد محصول سالم به شمار مي‌رود. مزيت‌هاي این وسیله سبک و قابل حمل بودن، عدم نياز به نيروی برق و باطری، ارزان و در دسترس بودن آن براي تمامي باغ داران انار است.

o      معرفي تله زرد و ماده جلب كننده بي كربنات آمونيوم براي كنترل مگس گيلاس و امكان جايگزيني آن با سم.

o      حذف برنامه سم‌پاشي هوايي براي كنترل كرم ميوه خوار خرما به دليل اثبات عدم كارآيي اين روش که موجب صرفه جويي در مصرف سم، كاهش هزينه‌ها، حفظ محيط زيست شد.

o      ساخت کائولن فرآوری شده برای کنترل آفات مکنده و واگذاری دانش فنی به بخش خصوصی

o      معرفي روش استفاده از سم‌پاش الكترواستاتيك در كنترل شيميايي سفيدك داخلي خيار که باعث كاهش 7 الي 15 مرتبه‌اي دفعات سمپاشي در محصول خيار شده است.

o      شناسايي و معرفي آفت‌كش‌هاي كم خطر و كم مصرف به منظور حفاظت از محصولات كشاورزي و ارتقاي سطح سلامت جامعه.

o      معرفي سموم کم مصرف نظیر قارچ‌كش كاربوكسين تيرام و جايگزيني آن با قارچ‌كش رئال، جهت ضدعفوني بذور گندم براي كنترل بيماري سياهك گندم که علاوه بر كاهش مصرف سم، باعث صرفه جويي 22 ميليارد ريالي در هزينه‌هاي توليد اين محصول استراتژيك شده است.

o      حذف برنامه سم پاشی هوایی برای کنترل سن گندم و همچنین كاهش سطح سم‌پاشي عليه این آفت با معرفي روش‌هاي اصلاحي که ضمن كاهش دوز مصرف سم فنيتريتون از 2/1 به 1 ليتر در هكتار، باعث كاهش مصرف اين حشره‌كش به ميزان 200 تن در سال شده است.

o      توليد دانش فني فرمولاسيون ميكروكپسول (CS) دسيس با اثربخشی بیشتر و اثرات زیست محیطی کمتر.

o      کنترل غير‌شيميايي كنه تارتن بادام با استفاده از تركيب آب و صابون به منظورکاهش اثرات زيست محيطی مصرف سموم و حمايت از دشمنان طبيعی،كاهش هزينه توليد محصول و مقرون به صرفه شدن آن براي باغ‌داران، افزايش كيفيت محصول بادام و صرفه‌جويي سالیانه معادل دو میلیارد ريال در سطح باغات استان چهار محال و بختياري.

 

o      5-   رديابي و پايش سريع بيماري‌هاي ويروسي گياهي:

      oساخت كيت تشخيص ويروس واي سيب زميني.

o      تهيه آنتي بادي اختصاصي عليه ويروس عامل ايجاد بيماري ريزومانيا.

o      شناسايي بيش از 50 نوع عامل بيمارگر ويروسي و ويروييدي در محصولات كشاورزي.

o      توليد و ثبت آنتي سرم‌هاي اختصاصي عليه 10 جدايه ايراني از ويروس‌هاي مهم بيمارگر در گياهان.

o      نظارت بر فرايند توليد ميني تيوبر سالم سيب زميني.

كاهش هزينه‌هاي توليد محصول عاري از سم و دستيابي به چرخه هدفمند توليد محصول سالم از عمده‌ترين مولفه‌هاي اثربخش اين دستاوردها محسوب مي‌شوند.

 

 6-    جلوگيري از توليد مايكوتوكسين‌ها با استفاده از گاز ازن:

معرفي گاز ازن جهت كاهش آلودگي به قارچ‌هاي مولد آفلاتوكسين و توليد پسته عاري از آفلاتوكسين، افزايش بازارپسندي محصول، تسهيل صادرات محصول و جلوگيري از اتلاف هزينه ناشي از عدم مقبوليت پسته در بازارهاي خارجي از مهم‌ترين نتايج اثربخش اين دستاورد هستند.

 

7-    الگوسازی انتقال یافته‌های تحقیقاتی گیاه پزشکی با روش مدرسه در مزرعه:

به‌كارگيري و توسعه روش‌هاي آموزش تسهيل‌گران و كشاورزان به روش مدرسه در مزرعه (IPM/FFs) در بيش از 5000 هكتار از مزارع كشاورزي كشور به منظور كنترل آفات محصولات استراتژيك، سبب تكميل چرخه تحقيقات و دستيابي كشاورزان به آخرين پژوهش‌ها و يافته‌هاي محققين موسسه تحقيقات گياه‌پزشكي كشور شده است. از سوي ديگر گسترش دامنه‌ آگاهي كشاورزان و دسترسي به يافته‌ها و اطلاعات گياه‌پزشكي از طريق برنامه‌هاي ترويجي - آموزشي باعث ارتقاي زمينه‌هاي توليد غذاي سالم و خودكفايي در توليد محصولات كشاورزي شده است.

8-    توليد سامانه‌های اطلاعاتی و الکترونیکی:

اطلاعات به‌دست آمده از مجموعه دستاوردهاي اين قسمت، سبب بهبود و بهينه‌سازي نظام توليد محصولات استراتژيك شده است. سامان‌بخشي توزيع علف‌كش‌ها و آفت‌كش‌ها براساس منطقه و نوع علف هرز، نماتد يا ويروس عامل بيماري كه در هر استان وجود دارد، برنامه‌ريزي بهينه براي علف‌هاي هرز، نماتد و ويروس‌هاي قرنطينه داخلي و خارجي، پايش سالانه مناطق آلوده براساس پديده‌هاي آگروسيستم و تعيين اهميت علف هرز، نماتد يا ويروس به تفكيك استاني از مهم‌ترين آثار و نتايج اين دستاوردهاست:

o      تهيه نقشه پراكنش علف‌هاي هرز مزارع گندم ايران با استفاده از سامانه GIS.

o      نرم‌افزار شناسايی الکترونيک تيره‌های گياهی و جلبک‌های نشانگر.

o      راه‌اندازي نرم‌افزار نشریه‌های تخصصي مؤسسه شامل نشريه آفات و بيماری‌ها و نشريه رستني‌ها و الكترونيكي كردن ارسال و مراسلات و داوري مقاله‌ها.

o      راه‌اندازي نرم‌افزار كميته منتخب جهت ارتقاي پايه و مرتبه علمي اعضاي هيأت علمي در راستاي كاهش زمان بررسي و صرفه‌جويي در هزينه‌هاي پستي، مخارج كاغذ و غيره.

o      تكميل بانك‌هاي اطلاعاتي شامل بانك اطلاعات مركز اسناد و مدارك علمي، آموزش و ارتباطات علمي، طرح‌ها و گزارشات، انتقال يافته‌هاي تحقيقاتي، تجهيزات آزمايشگاهي، تجهيزات نرم‌افزاري و سخت‌افزاري و به روزرساني آن‌ها.

 

کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت برای موسسه تحقیقات گیاه پزشکی كشور (سال 2017) محفوظ می باشد.